Aquarium LED Verlichting - Hoeveel Lumen heb je nodig?

aqua22Ik krijg steeds vaker vragen van mensen die graag willen overstappen op LED verlichting. Pesoonlijk juich ik het toe dat mensen overstappen aquarium LED verlichting want wie milieu bewust is moet toegeven dat LED verlichting veel beter voor het milieu is dan de TL verlichting. 

Niet alleen omdat LED verlichting minder energie verspild maar ook omdat het productie proces en de verwijdering van TL verlichting erg milieu belastend is.

De vraag die ik het meeste krijg gaat vooral over het aantal Lumen dat je nodig hebt als je op LED aquarium verlichting

wilt overstappen. Veel LED strips komen namelijk lang niet aan het aantal Lumen dat een TL lamp produceert. Je bent dan gedwongen om meerdere strips te gebruiken en dat kan een aardig kosten plaatje worden.


Wat is Lumen eigenlijk?

Lumen is de internationale standaard voor de totale zichtbare hoeveelheid licht dat word afgegeven. Hoe hoger het aantal Lumen hoe feller en intenser het licht lijkt voor het menselijk oog.

 

Gerichte Lumen

Tot nu toe werd er altijd gerekend met de richtlijn van 40 Lumen per liter water voor een beplant aquarium. Maar deze richtlijn is eigenlijk bedoeld voor TL verlichting en is ook een bruikbare richtlijn hiervoor. 

Dit geld echter niet voor aquarium LED verlichting. 

Omdat Lumen staat voor de totale zichtbare hoeveelheid licht dat word afgegeven, is er een groot verschil tussen LED verlichting en bijna elke andere soort verlichting. LED verlichting heeft namelijk nauwelijks essentiel licht verlies door weerkaatsing of door het simpele feit dat een TL lamp rond is en daardoor veel verlies heeft in andere richting behalve naar de aquariumplanten (zelfs met gebruik van reflectoren). Ik gebruik het woord essentiel licht omdat aquariumplanten maar van een bepaald gedeelte van het lichtspectrum gebruik maken. Later meer hierover!

Een LED heeft gerichte lichtbundel onder een bepaalde hoek en daarom kan een LED met minder energie en minder Lumen toch in verhouding efficiƫnter licht produceren. Aquarium LED verlichting kan met de helft van het aantal Lumen (en soms nog minder) voldoende essentiel licht produceren voor aquariumplanten of koraal.


PAR en PUR


Zoals eerder genoemd, aquariumplanten gebruiken een specifiek gedeelte van het lichtspectrum voor fotosynthese. Dit is dus eigenlijk veel belangrijker om te weten wanneer we verlichting uitkiezen dan het aantal Lumen. Lumen zegt ons immers alleen maar of het aquarium fel of donkerder belicht word.

Als je een planten aquarium hebt wil je ook weten of het licht goed is voor je planten. PAR is het  spectrum gedeelte dat planten gebruiken voor fotosynthese. En PUR is het specifieke gedeelte van de PAR waar de lamp het beste presteert.

Deze waardes zul je niet snel aantreffen op de meeste LED of TL lampen. Soms wel bij de duurdere merken die speciale aquarium lampen aanbieden.


Conclusie 


Wanneer je LED verlichting uitkiest en je gaat voor de duurdere merken die speciale aquarium LED verlichting aanbieden dan zit je met 20 Lumen per liter al meteen aan de hoge kant en kun je gerust voor 15 Lumen per liter gaan. Of je LED verlichting dimmen.

Want ook met  LED verlichting kun je je aquarium overbelichten en kunnen er tekorten voor de planten ontstaan waardoor je uiteindelijk algen kunt krijgen. Het kan namelijk lijken alsof je minder licht in je aquarium hebt maar in werkelijkheid hebben je planten meer efficient licht tot hun beschikking en zullen ze dus harder willen groeien. Je hebt alleen minder fel licht dat voor ons mensen zichtbaar is. Lees hier meer over groeistoornissen bij aquarium planten.

Overbelichting is eigenlijk een verkeerde term. Een te sterke verlichting zelf veroorzaakt namelijk geen problemen, maar een tekort aan voeding elementen voor de planten en/of slecht gasuitwisselingen door verkeerde of onvoldoende stroming. Planten kunnen maar een tot maximale hoeveelheid aan licht gebruiken voor fotosynthese.

Deze maximale hoeveelheid is voor elke plant anders. Dat is genetisch bepaald. Wanneer er meer licht aanwezig is en er zijn voldoende voedingstoffen bereikbaar voor de plant en een goede stroming voor gasuitwisseling dan is er niks aan de hand en concurreren je planten maximaal met de algen.
Daarom zijn de aquariums van de grote jongens ook algen vrij!

 

Ga je toch voor de goedkopere varianten kies dan bij voorkeur op zijn minst voor 5050 smd LED's. Deze krachtige High Power LED's zijn niet speciaal voor het aquarium ontwikkeld en het efficiƫnte licht zal een stuk minder aanwezig zijn.

Maar voor een normaal beplant aquarium hoeft dit geen probleem te zijn. Al zullen niet alle planten even goed groeien omdat de licht behoefte (niet de licht sterkte alleen) van planten sterk kan verschillen.  Kijk wel dat je minimaal IP67 (water en stof dicht) maar liever nog IP68 (nog beter waterdichtheid graad) LED's aanschaft.